Een recente publicatie in het European Journal of Clinical Pharmacology laat zien dat het gebruik van biologische geneesmiddelen vaak aanzienlijk verandert nadat deze zijn toegelaten tot de markt. Onderzoekers analyseerden 53 indicaties van biologische geneesmiddelen die tussen 2006 en 2010 een positief advies van het EMA ontvingen en volgden hoe aanbevelingen voor gebruik zich ontwikkelden tot 2025 -zowel in klinische richtlijnen als in de officiële productinformatie (SmPC).

De studie laat zien dat bij bijna de helft van de onderzochte indicaties de officiële productinformatie (SmPC) in de loop der jaren werd aangepast. Daarnaast werden bij driekwart van de indicaties verschillen gevonden tussen de actuele klinische richtlijnen en de geregistreerde productinformatie. Opvallend is dat deze richtlijnen meestal een terughoudender gebruik van biologische geneesmiddelen adviseren dan de oorspronkelijke registratie.

De onderzoekers constateren bovendien dat studies die leiden tot uitbreiding van gebruik vaak worden gefinancierd door farmaceuten, terwijl publiek gefinancierd onderzoek juist vaker aanleiding geeft tot aanbevelingen voor doelmatiger en beperktere inzet. Daarmee onderstreept de studie het belang van onafhankelijk post-marketing onderzoek om de meest rationele en duurzame inzet van geneesmiddelen te bepalen.

De bevindingen sluiten nauw aan bij de missie van FAST: het stimuleren van tijdige kennisontwikkeling over optimale, betaalbare en duurzame inzet van innovatieve therapieën. De auteurs pleiten ervoor om sneller na of zelfs tegelijk met markttoelating onderzoek te starten naar de meest doelmatige toepassing van geneesmiddelen, zodat patiënten én de samenleving eerder profiteren van optimale zorg. SmPCs zouden idealiter ook tijdig moeten worden aangepast om in beter in lijn te zijn met de behandelrichtlijnen.

Bekijk de publicatie hier: Penninx et al. (2026), From authorisation to clinical practice: evolution of the use of biological medicines according to the SmPC and guidelines (2006 to 2025), European Journal of Clinical Pharmacology.